Boekrecensie: The Ocean at the End of the Lane

Omslag van The Ocean at the End of the Lane van fantasyschrijver Neil Gaiman.Een man keert na jaren weer terug op de plek waar hij is opgegroeid. Bijna zonder het te beseffen rijdt hij het oude zandpad op, waar Lettie Hempstock woonde met haar moeder en grootmoeder. En ook waar het leven van de destijds zevenjarige verteller danig overhoop gehaald werd.

Doorgaans ben ik geen voorstander van persoonlijke recensies. Je kunt mij niet sneller op de kast krijgen dan door te roepen dat een recensie “ook maar een mening” is. Mijn mening gaat over of ik iets leuk vind of niet. In een recensie probeer ik dat zoveel mogelijk achterwege te laten, en in plaats daarvan zo objectief mogelijk te kijken of een boek of film goed is. Daar heeft een persoonlijke mening niets mee te maken.

Maar de nieuwe Neil Gaiman lijkt bijna onmogelijk te recenseren te zijn zonder je eigen gevoelens erin te betrekken. Het wordt aangeprezen als zijn persoonlijkste werk tot nu toe, wat ook duidelijk blijkt uit de ‘recensie‘ die zijn vrouw Amanda Palmer (zelf eveneens een groot artieste, maar daar hebben we het een andere keer nog wel over) poogde te schrijven. Zijn eerdere boeken, zoals het sublieme American Gods of het succesvol verfilmde Coraline, draaiden om de plot en de succesvol verwerkte fantasy-elementen. Je voelde tijdens het lezen wel mee met de personages, maar dat voelde toch vooral als een bijzaak. De belangrijkste vraag was: ‘hoe gaat dit verder?’

Dat zit in The Ocean at the End of the Lane heel anders. Hierin kijkt een volwassen man terug op de gebeurtenissen die zijn leven overhoop haalden toen hij zeven jaar oud was. Dat perspectief zorgt automatisch voor een melancholieke toon, maar Gaiman gaat nog een stapje verder. Nooit kan iemand zich zo onrechtvaardig onbegrepen voelen als in de kindertijd, en Gaiman weet dat gevoel perfect te beschrijven. Na amper vijftien pagina’s bezorgde hij me al een brok in de keel, en voelde ik me ook weer even een onrechtvaardig onbegrepen kind, net als het hoofdpersonage dat ik nog maar net kende. Daarom moet ik als recensent hier even persoonlijk worden, want dit gevoel is waarom ik The Ocean at the End of the Lane binnen een dag uit wilde lezen en daarna nog lang door mijn hoofd bleef spoken. Maar ik kan niet zeggen of dat het goed maakt – op een lezer met een vrolijke, onbezorgde kindertijd zal het wellicht veel minder indruk maken.

Met de fantasy-elementen die Gaiman zo geliefd hebben gemaakt onder zijn niet geringe schare fans zit het hier trouwens ook helemaal snor. De mythologie doet nog het meest denken aan die in American Gods; losjes, zonder vast omlijnde wezens als vampiers en weerwolven, maar met een onderbuikgevoel van oeroude natuurkrachten. Een beetje lezer heeft al snel door dat de drie generaties Hempstock-dames meer zijn dan een paar excentrische boerderijhouders, maar wat ze dan precies wel zijn wordt nooit helemaal duidelijk. Zoals het hoort, zou ik zeggen. Voldoende mysterie is de kracht van goede fantasy.

De Nederlandse vertaling van The Ocean at the End of the Lane verschijnt 12 augustus bij uitgeverij De Boekerij. Ter gelegenheid daarvan verschijnt Neil Gaiman op 16 en 17 augustus bij de Polare-boekenwinkels in respectievelijk Rotterdam en Utrecht.

Heb jij The Ocean at the End of the Lane al gelezen? Wat vond je ervan? 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *